Badania kontrolne

Przed każdą wizytą kontrolną ginekolog będzie zlecał ci odpowiednie badania lekarskie, niektóre będziesz powtarzać systematycznie przed każdą kontrolą, inne wystarczy zrobić raz lub dwa podczas ciąży. Pamiętaj, aby pilnować terminów badań. Regularne analizy krwi i moczu pozwalają wykryć wiele zaburzeń, zanim staną się one niebezpieczne zarówno dla ciebie jak i dziecka.

• Badanie moczu

Należy je zrobić przed każdą wizytą. Wyniki badania mówią zarówno o pracy nerek, jak i o stanie całego organizmu. W analizie oznacza się m.in. poziom białka (jego obecność może sugerować infekcję, nadciśnienie tętnicze, stan przedrzucawkowy) oraz poziom cukru (wysoki może świadczyć o cukrzycy ciążowej).

• Morfologia

Należy ją wykonywać systematycznie przez 9 miesięcy. Wynik badania określa liczbę leukocytów (krwinek białych) stężenie hemoglobiny (barwnika czerwonych krwinek wiążącego tlen), wartość hematokrytu (wskaźnik gęstości krwi). Niski poziom krwinek czerwonych może oznaczać niedokrwistość (anemię), która zdarza się dosyć często u kobiet w ciąży. Wówczas lekarz zleca przyjmowanie preparatów zawierających żelazo i rozszerzenie diety o produkty bogate w ten pierwiastek.

• Cytologia

Jest to mikroskopowe badanie wymazu z szyjki macicy, które wykonuje się przy pierwszej wizycie. Dzięki niemu można wykluczyć obecność komórek, które mogłyby przerodzić się w nowotwór. Badanie określa ponadto stopień czystości pochwy. Wymaz do badania pobiera się na początku ciąży. Obecnie badanie to przeprowadza się stosunkowo rzadko.

• Grupa krwi i czynnik Rh

Jeśli nie znasz swojej grupy krwi (oraz czynnik Rh), to jest to stosowny moment na  jej określenie i wpisanie do książeczki ciąży. Większość szpitali wymaga oryginału badania na którym widnieje grupa krwi kobiety ciężarnej.
Jeżeli czynnik Rh jest ujemny, trzeba oznaczyć Rh ojca. Jeśli jego krew ma czynnik Rh dodatni, można
przyszłej mamie podać przeciwciała, aby uniknąć konfliktu serologicznego i poważnych powikłań w rozwoju dziecka.

• Poziom glukozy

Bardzo ważne badanie obowiązkowe. Badanie wykonuje się na początku ciąży.

• Test obciążenia glukozą

Badanie poziomu cukru we krwi wykonuje się w II trymestrze ciąży między 24 - 28 tygodniem. Polega on na tym, że najpierw określa się poziom cukru na czczo, a następnie po godzinie od chwili wypicia specjalnego roztworu glukozy. Wynik pokaże jak szybko organizm reguluje poziom cukru. Jeśli zbyt wolno, świadczy to o tzw. Cukrzycy ciężarnych i wymaga leczenia. Zwykle lekarz zaleci specjalną dietę do końca trwania ciąży. Ponadto przyszła mama będzie codziennie zobowiązana do badania poziomu cukru we krwi.

• Antygen HBs

Badanie krwi w kierunku żółtaczki zakaźnej typu B. Test przeprowadza się w III trymestrze ciąży.
Jeśli matka jest nosicielką wirusa, zaraz po narodzinach konieczne jest podanie dziecku immunoglobulinę, a dopiero potem zaszczepienie go jak wszystkie noworodki.

• USG ciąży

W czasie ciąży należy wykonać przynajmniej trzy badania USG płodu. Między 6 - 12 tygodniem ciąży, w 25 i 38 tygodniu ciąży.
Pierwsze badanie USG pozwala ustalić wiek ciąży i przewidywaną datę porodu. Lekarz też może stwierdzić
ciążę mnogą.
Drugie badanie pozwala dokładnie obejrzeć łożysko, dzięki któremu następuje wymiana składników niezbędnych do rozwoju płodu, określić wymiary i masę płodu oraz skontrolować czy dziecko rozwija się prawidłowo. Specjalista jest w stanie dostrzec wady mózgu, kręgosłupa i narządów wewnętrznych (nerek i serca). Przy drugim badaniu można już określić płeć maluszka.
Trzecie USG tuż przed porodem określa stan łożyska, ułożenie płodu i ilość płynu owodniowego. To badanie jest niezbędne przed porodem.
Dodatkowo USG należy zrobić w przypadku, jeśli zdecydujemy się na badania celem wykluczenia wad genetycznych płodu.

• Badania prenatalne

Kobiety po 35 roku życia powinny wykonać badania prenatalne w celu wykrycia ewentualnych wad wrodzonych płodu. Badania dzieli się na nieinwazyjne (USG oraz badania krwi pobieranej od matki) i inwazyjne (biopsja trofoblastu, amniopunkcja, kordocenteza).
Badania nieinwazyjne są całkowicie bezpieczne zarówno dla matki jak i dziecka i można je wykonać w wielu miejscach. Badania inwazyjne niosą ryzyko utraty ciąży, ponieważ wiążą się z koniecznością dostania się do macicy, skąd pobierany jest materiał do badań. Wykonywane są jedynie w wyspecjalizowanych placówkach.

Wady wrodzone można wykryć poprzez analizę stężenia niektórych substancji znajdujących się we krwi matki (np. pewnych frakcji białek i hormonów). Ryzyko wystąpienia wady oblicza się za pomocą programu komputerowego, który uwzględnia wiek matki, jednak wyniki badań nie są w 100 proc. pewne. Może się zdarzyć, że test sugeruje wadę tam, gdzie jej nie ma. Dopiero badania inwazyjne pozwalają ostatecznie potwierdzić lub wykluczyć istnienie wady.